Strony

środa, 31 sierpnia 2011

OD COOKA DO LIVINGSTONE`A

1768.08.26.: James Cook na okręcie "Endeavour"  wyrusza w rejs wokół Przylądka Horn na Pacyfik.
1769: Kapitan James Cook wyrusza penetruje  południowy Pacyfik z uczonymi, którzy mają obserwować całkowite zaćmienie słońca w dniu 3 czerwca 1769 roku.
1770: Odkrycie wschodnich wybrzeży Australii.
13.07.1771: Powrót Jamesa Cooka do Anglii z czwartej wyprawy dookoła świata.
13.07.1772:  James Cook  wyrusza na drugą wyprawę na Pacyfik na okrętach - "Adventure" (ex-"Drake") i "Adventure" (ex-"Releigh") z kapitanem Furneaux.
1773: Odkrycie archipelagu na Pacyfiku ( obecny Archipelag Cooka).
1774: Odkrycie Nowej Kaledonii.
1775: Odkrycie wysp Georgia Południowa i Sandwich Południowy.
1775.07.30.: Powrót kapitana Cooka z podróży na Pacyfik.
13.07.1776: Kapitan Cook wyrusza w trzecią podróż na Pacyfik na okręcie "Resolution"; w Capetown dołącza statek „Discovery”.
1778: Cook odkrywa Hawaje ("Wyspy Lorda Sandwicha").
1778.08.09: Cook w Cieśninie Beringa.
1779.02.14: Śmierć Cooka w utarczce z krajowcami na Hawajach
1770: James Bruce odkrywa jezioro Tana i źródła Nilu Błękitnego.
1785 - 1788: Wyprawa dookoła świata pod dowództwem Jeana le Perouse`a.
1789: Artur Mackenzie osiąga Przejście Północnozachodnie i spływa rzeką ( obecnie Mackenzie) do Morza Arktycznego.
1792 - 1793: Artur Mackenzie przechodzi przez Kanadę do wybrzeży Pacyfiku.
1795 - 1797: Szkot Mungo Park  wyruszył z Pisanii w Gambii na wyprawę badawczą z zadaniem dotarcia do rzeki Niger.
19.05.1798 - 19.08.1799: Egipska wyprawa Napoleona Bonaparte daje początek francuskim odkryciom  w Egipcie (m. in. trójjęzyczny - grecko-egipsko-koptyjski  "Kamień z Rosetty będący hołdem kapłanów  z Memfis do faraona  Ptolomeusza V  z 196 roku p.n.e. ).
1799 - 1804: Aleksander Humboldt i A. Bonpland badają  Amerykę Środkową i Południową.
1802 -1803: Matthew Flinders udowodnił odrębność kontynentalną Australii.
1801 - 1804: Szkot  Elgin bada ruiny Akropolu w Atenach.
1802: Georg Friedrich Grotenfeld ogłasza dzieło "Przyczynki do objaśnienia pisma  klinowego z Persepolis", w którym podaje odczytane asyryjskie, babilońskie i perskie zapisy w piśmie klinowym.
1803 - 1806: Iwan Kruzensztern dowodzi wyprawą dookoła świata.
1804 - 1806: M. Lewis i W. Clark przechodzą  zachodnią część USA i docierają do Pacyfiku.
1805: Mungo Park tonie pod Bussą w czasie wyprawy nad Niger, podczas której miał ustalić kierunek rzeki.
1805: Jan Potocki bada Kaukaz, stepy mongolskie, Chiny.
1807: Wacław Potocki podróżuje po Arabii, Syrii, Mezopotamii.
1812: Jan Ludwik Burckhardt odnajduje w tureckim Hama pierwszą tablicę z pismem hetyckim.
1815 - 1818: Otto Kotzube dowodzi wyprawą dookoła świata.
10.1817: Giovanni Battista Belzoni odkrywa w egipskiej dolinie Królów (Biban-el-Muluk) grób Setiego I.
02.05.1818: Giovanni  Belzoni otwiera piramidę Chufu ( Chefrena) w Gizeh.
1819: W.  Smith odkrywa Szetlandy Południowe.
1819 - 1821: Fiodor Bellingshausen  i Michał Łazariew na statkach "Mirnyj" i "Wostok" docierają do Antarktydy oraz odkrywają wyspy Piotra Pierwszego i Aleksandra Pierwszego.
1822: Francuz Jean-Francois Champollion odczytuje hieroglify egipskie.
1821: Odkrycie Orkadów Południowych przez  G. Powella i N. Palmera.
1823: Odkrycie jeziora Czad w Afryce przez D. Denhama, H. Clappertona, W. Oudney`a.
1826: Aleksander Gordon Laing dociera do Timbuktu na Saharze.
1826 - 1829:Wyprawa dookoła świata pod kierownictwem  F. P. Litkego bada akwen południowego Pacyfiku
1827: Towarzystwo Francusko-Azjatyckie wysyła  F. Schulza do Azji Mniejszej na teren starożytnego Urartu.
1828 - 1829: Wyprawa Champolliona do Egiptu; odkrycia w Luksorze, Mit-Rahine, Karnaku Tel- el-Amarna, Denderze.
1829 - 1830: Charles Sturt bada wnętrze Australii.
1830 - 1943:James Ross i Charles Wilkes odkrywają Ziemię Wilkesa, Ziemię Wiktorii, Barierę Lodową Rossa, Morze Rossa.
1831 - 1834: T. Kobyledzki bada Syberię.
1834: John Harris szuka jeziora Ngani w Afryce Środkowej.
1836: Meksykański pułkownik Garlindo odkrywa na Jukatanie ruiny miast Majów.
1837 - 1847: Angielski major Henri Creswicke Rawlinson odczytuje napis klinowy na skale w Behistunie w Persji.
1838: J. i J. C. Ross odkrywają północny biegun magnetyczny na półwyspie Boothia.
1838 - 1884: Ignacy Domeyko bada i odkrywa złoża geologiczne w Chile.
1839: Amerykanin John Lloyd Stephens odkrywa  nad rzeką Copan w Hondurasie  na terenie półwyspu Jukatan ruiny miast Majów.
1839 - 1941: E. Eyre bada południową Australię.
1839 - 1844: Edmund Strzelecki bada Australię i Tasmanię.
1842 - 1847: J. Fremont bada Góry Skaliste.
1843 - 1846: Paul Emile Botta prowadzi wykopaliska w Międzyrzeczu i odnajduje Niniwę króla asyryjskiego  - Sargona, a w niej bibliotekę z  zapisanym pismem klinowym  bogatym księgozbiorem.
1843 - 1846: Richard Lepsius bada ruiny w Tebach i  Memfis, odkrywając zabytki z okresu "Starego  Państwa"  (piramidy, Dolina Królów).
1844 - 1845: Charles Sturt bada środkową Australię.
08.11.1845: Austen  Henry Layard rozpoczyna wykopaliska na wzgórzu Nimrud w Persji, które doprowadzają odkrycia na terenach starożytnej Niniwy pałacu króla asyryjskiego Assurnasirpala II.
1845 - 1847: John Franklin próbuje bezskutecznie przebyć  Przejście Północnozachodnie.
1847: W Afryce odkryto małpę "gabun".
1847 - 1848: J. Kowalewski i Leon Cienkowski badają Abisynię i poszukują źródeł Nilu.
1848: J. L. Krapf i J. Rebmann odkrywają Kilimandżaro w Kenii.

1849- 1855: Henryk Barth, James Richardson  i Adolf Overwegh prowadz prace  badawcze w głębi Sahary.
1849: Austen Henry Layard odkrywa na wzgórzu Kujundżyk  drugi wielki pałac oraz bibliotekę króla  asyryjskiego Assurbanipala.
1850: Auguste Mariette odkrywa Aleję Sfinksów w Egipcie pod Sakkara oraz grobowiec możnowładcy   - Ti  sprzed  historycznie udokumentowanych dziejów Egiptu.   
1850: W ruinach urartyjskiej stolicy Tuszpy (Wan) kopie H. Layard, który stawia tezę, że Uratu nie było  prowincją  asyryjską lecz niepodległym państwem.
1850 - 1851: Przejście Sahary przez Henryka Bartha i Johna Richardsona.
1856: Nauczyciel gimnazjum w Elberfeld koło Duesseldorfu, doktor Johann Carl Fuhlrott określa znalezione resztki kostne jako kości człowieka neandertalskiego. Paweł Siemionow-Tianszański bada  Tien-szan, Ałatau, jezioro Issyk-kuł i Bachasz.
1857 - 1864: Henri Duveyrier bada zwyczaje saharyjskich Tuaregów.
1856 - 1857: Paweł Siemionow-Tianszański bada  Tien-szan, Ałatau, jezioro Issyk-kuł i Bachasz.
1857 - 1864: Henri Duveyrier bada zwyczaje saharyjskich Tuaregów.
1858: J. Speke i Robert Burton odkrywają jezioro Tanganika.
1858: J. Speke odkrywa jezioro Wiktorii.
1859: Cherles Darwin ogłasza teorię ewolucji w dziele "O powstawaniu gatunków drogą doboru naturalnego".
01.06.1849: David Livingstone rusza przez pustynię Kalahari na poszukiwanie jeziora Ngani,  które odkrywa w dniu 01.08.1848 r.
1850: Nieudana wyprawa do plemienia Makolo
1851: Dotarcie do Makolo i króla Sebituaniego.
1853: Kolejna wyprawa do Makolów Sebituaniego i kraju Barotse
1854: Odkrycie jeziora Dibolo
1854.04.13: Dotarcie do Kasangi.
1854.05.31: Pobyt w Luandzie.
1855.11.03: Wyprawa z Lingwani wodami Zambezi do wodospadów Wiktorii.
1856.01.14: Wyprawa z Zumbo u ujścia Luangi do Zambezi.
1856 kwiecień: Pobyt w Tete nad Zambezi.
20.05.1856.05.20: Pobyt w Kilimane na północ od ujścia Zambezi.
1858: Wyprawa znad Tese.
16.09.1859: Odkrycie jeziora Szirwa.
1866.09.03 - luty 1870: Wyprawa z przylądka Delgado w kierunku jeziora Niassa;  Odkrycie  jeziora Meru. Dotarcie nad Lampula - dopływ Kongo; Obejście pieszo i opłynięcie jeziora Bangweolo; Powrót do wsi Udżidżi.
1871 marzec: Odkrycie rzeki Lualaba i dotarcie do miasta Niangue;
1871 październik:Powrót do Udżidżi
 26.01.1871: Henry Morton Stanley wyrusza z  Zanzibaru na poszukiwanie Livingstone`a.
1871.11.23: Styanley spotyka chorego Livingstone`a w Udżidż.
25.08.1872: Wyprawa w kierunku jeziora Bangweolo
01.05.1873: Śmierć Davida Livingstone`a  nad Bangweolo w Ilala - wsi plemienia Czitambów.

Brak komentarzy: